Style w narciarstwie biegowym – klasyczny vs. łyżwowy

Styl klasyczny jest zbliżony do naturalnego, szybszego kroku człowieka. Przypomina chodzenie, tyle że w nartach biegowych do stylu klasycznego. W czasie jazdy nie odrywają się one praktycznie od podłoża. Styl ten cechuje się ich równoległym prowadzeniem i naprzemianstronnym krokiem. Osoby dopiero rozpoczynające przygodę z narciarstwem biegowym zaczynają właśnie od tego stylu. Nie jest on trudny, a jego nauczenie się nie jest uzależnione od jakości śniegu.

W narciarstwie biegowym istnieje kilka technik prowadzenia nart. Jedną z najczęściej wybieranych jest krok naprzemianstronny. Polega na przenoszeniu środka ciężkości z jednej nogi na drugą. To tak zwany krok jednopodporowy – w każdej chwili ciało narciarza spoczywa na jednej nodze. Duże znaczenie ma dynamiczne odbicie, wykonywane przy współpracy nóg i naprzemiennej pracy rąk, które pozwala przejść do fazy ślizgania. Zbyt słabe będzie sprawiać, że narta się cofnie. 

Kilka innych technik stosowanych w zależności od ukształtowania terenu:

• jednokrok – stosowany na prostym terenie lub przy niewielkich pochyłościach, polega na odbiciu dwoma kijkami do stylu klasycznego przy każdym odbiciu narty od podłoża przy jednoczesnym odepchnięciu jednej narty;
  
• dwukrok – polega na odbijaniu się obiema nartami jednocześnie w momencie wykonywania zamachu ramionami;
  
• krok rozkroczny (jodełka) – wykorzystywany podczas jazdy pod górę, narty ustawia się pod kątem, a odbicia wykonuje przy pomocy kijków;
  
• bezkrok – charakteryzuje się odpychaniem obiema rękami bez aktywnego ruchu nóg, narty poruszają się równolegle, co ułatwia jazdę na prostych odcinkach i podczas zjazdów.

Styl ten jest młodszy od stylu klasycznego a technika jazdy przypomina w nim jazdę na łyżwach. Przeznaczony jest dla bardziej zaawansowanych i wysportowanych narciarzy. Wymaga też opanowania techniki poruszania się. Styl ten cechuje się kątowym ustawieniem nart w stosunku do kierunku jazdy. Ślad, który pozostawia za sobą narciarz, to tak zwana jodełka. W stylu łyżwowym stosuje się krótsze narty do stylu łyżwowego (niż w klasycznym) a także dłuższe kijki i sztywne buty. Muszą one dobrze trzymać kostkę. Dodatkowo, w stylu tym potrzebna jest szeroka oraz ubita (twarda) trasa.

Choć styl klasyczny i łyżwowy różnią się techniką, mają też sporo cech wspólnych. Oba wymagają dobrej koordynacji ruchowej, równowagi oraz zaangażowania całego ciała – zarówno nóg, jak i rąk. W każdym znaczenie ma też rytmiczne przenoszenie ciężaru ciała i prawidłowe odbicie, które pozwala utrzymać płynność i tempo jazdy.

Zarówno w technice klasycznej, jak i łyżwowej, duże znaczenie mają także warunki śniegowe i dobór odpowiedniego sprzętu – nart biegowych, butów i kijków dopasowanych do stylu oraz umiejętności narciarza. W obu przypadkach liczy się ponadto ekonomia ruchu. Im bardziej płynna i zsynchronizowana praca nóg oraz rąk, tym mniejsze zmęczenie i lepsza efektywność jazdy.

Oba style różnią się tempem i charakterem jazdy. Klasyczna technika biegowa to spokojniejszy rytm, w którym łatwiej znaleźć swoje tempo i utrzymać równy oddech. Ruch jest bardziej przewidywalny, dzięki czemu organizm pracuje w jednostajnym rytmie i wolniej się męczy. W łyżwowym wszystko jest szybsze – ciało musi reagować dynamicznie, a każdy krok wymaga większego zaangażowania siły i koncentracji.

Różnice między obiema technikami widać także w budowie nart. Do klasyków potrzebne są kije o 10-15 cm dłuższe niż wzrost narciarza – co ułatwia utrzymanie kierunku i płynne prowadzenie po torze. Łyżwowe natomiast są 10-20 cm krótsze od nich i mają sztywniejszą konstrukcję. W klasyku pod stopą znajduje się specjalna strefa pokryta smarem na trzymanie, natomiast narty do stylu łyżwowego są gładkie na całej długości i w całości służą do ślizgu. 

Wybór techniki zależy przede wszystkim od kondycji, doświadczenia i oczekiwań wobec jazdy. Jedni traktują bieganie na nartach jako spokojną formę ruchu na świeżym powietrzu, inni jako trening wytrzymałościowy. Każda z metod ma swoje zalety i sprawdzi się w nieco innych warunkach. Warto więc dopasować ją do własnych możliwości i celu, jaki stawia się przed sobą na trasie.

• Dla początkujących narciarzy biegowych – jeśli dopiero zaczynasz swoją przygodę, odpowiedni będzie klasyczny styl biegowy. Pozwala on nauczyć się równowagi i różnych kroków bez dużego wysiłku.
  
• Dla osób w dobrej formie – łyżwowa sprawdzi się lepiej na twardym, płaskim lub lekko opadającym terenie. Daje większy poślizg i poczucie swobody.
  
• Poziom trudności – klasyka jest łatwiejsza do opanowania, łyżwa wymaga więcej siły i koordynacji.
  
• Warunki – klasyczny sposób poruszania się na nartach nadaje się do większości tras, łyżwowy potrzebuje równej i szerokiej nawierzchni.

Niezależnie od tego, czy wybierzesz klasyczny styl, łyżwowy czy technikę dowolną, każda forma biegu na nartach rozwija kondycję i daje satysfakcję z aktywności na świeżym powietrzu. Wystarczy kilka treningów, by ruch i zamach rąk stały się płynne, a poślizg naturalny. Najważniejsze, by znaleźć swój rytm i czerpać radość z każdej biegowej trasy.