Kobieta jedząca sałatkę w plenerze

Jaka dieta przy cukrzycy? Dieta cukrzycowa. Co jeść, czego unikać?

Chcesz dowiedzieć się, jak zbudować jadłospis dla diabetyka? Sprawdź, z czego składa się dieta cukrzycowa i jak wpływa na leczenie cukrzycy!

Chcesz dowiedzieć się, jak zbudować jadłospis dla diabetyka? Sprawdź, z czego składa się dieta cukrzycowa, jak się odżywiać przy cukrzycy, a także jak zmiana sposobu żywienia wpływa na jej leczenie?

Podstawowe zasady diety cukrzycowej. Czego nie może jeść cukrzyk?

Niezależnie od typu cukrzycy, dieta opiera się na kilku uniwersalnych zasadach, które mają na celu stabilizację poziomu cukru we krwi (glikemii). Poniżej znajdziesz listę produktów, które należy ograniczyć, oraz tych, które powinny stanowić podstawę jadłospisu.Cukrzyca a dieta to zawsze drażliwy temat. W momencie, gdy ludzkie ciało zaczyna mieć problemy z odpowiednim zarządzaniem insuliną i odpowiednim poziomem glukozy we krwi, cierpi tak naprawdę cały organizm. Od mniej zauważalnych problemów, jak częste oddawanie moczu, osłabienie czy odwodnienie, aż po kwasicę ketonową, podwyższone ciśnienie tętnicze, uszkodzenia nerwów, skurcze mięśni czy śpiączkę cukrzycową – lista powikłań jest długa.

Niezależnie od typu cukrzycy, dieta opiera się na kilku uniwersalnych zasadach, które mają na celu stabilizację poziomu cukru we krwi (glikemii). Poniżej znajdziesz listę produktów, które należy ograniczyć, oraz tych, które powinny stanowić podstawę jadłospisu.

Pałki z kurczaka z warzywami na talerzu

Dieta cukrzycowa – co wolno, a co nie?

Zalecenia mogą różnić się w zależności od typu schorzenia. Można wyróżnić osoby z cukrzycą typu 1, typu 2 czy z cukrzycą ciążową. Konieczne jest więc ustalenie odpowiedniego planu żywienia, który pozwoli uzyskać odpowiednie efekty. Warto również wziąć pod uwagę dodatkowe zmienne na przykład ewentualną nadwagę czy otyłość. Dieta dla cukrzyka zawsze będzie jednak zawierać listę potraw czy składników, których należy unikać. Są to między innymi:

Czego unikać, gdy masz cukrzycę?

  • Tłuszcze trans i nasycone kwasy tłuszczowe: Znajdziesz je w żywności przetworzonej, smażonych daniach typu fast-food, ciastkach i tłustym mięsie. Zamiast nich wybieraj zdrowe tłuszcze, które wspierają serce i układ krwionośny.
  • Cukry proste i produkty wysokoprzetworzone: słodzone napoje, słodycze, białe pieczywo, biały ryż i makarony z białej mąki powodują gwałtowne skoki poziomu cukru we krwi.
  • Ziemniaki i przetwory ziemniaczane: Ograniczaj frytki, chipsy i purée z dodatkami. Gotowane ziemniaki możesz spożywać w umiarkowanych ilościach, najlepiej schłodzone, ponieważ zawierają wtedy skrobię oporną, która jest korzystna dla glikemii.
  • Alkohol: Może prowadzić do hipoglikemii (zbyt niskiego poziomu cukru) lub hiperglikemii (zbyt wysokiego poziomu cukru), a także dostarcza "pustych kalorii", które utrudniają kontrolę wagi.
Sama dieta cukrzycowa nie ma żadnych konkretnych przeciwwskazań. Opiera się bowiem na zbalansowaniu glikemii (stężenia glukozy we krwi) i wpływa bardzo dobrze na Twoje zdrowie. Warto jednak zawczasu sprawdzić, czy nie masz żadnych problemów z alergiami pokarmowymi.

Co jeść, aby utrzymać glikemię w ryzach?

  • Węglowodany złożone: Pełnoziarniste pieczywo, brązowy ryż, kasze (np. gryczana, jęczmienna), płatki owsiane i makarony pełnoziarniste. Są bogate w błonnik, który spowalnia wchłanianie glukozy i zapewnia uczucie sytości.
  • Zdrowe tłuszcze: Tłuste ryby morskie (łosoś, makrela), awokado, orzechy, nasiona i oleje roślinne (oliwa z oliwek, olej lniany).
  • Chude białka: Chude mięso, drób, ryby, jaja, rośliny strączkowe (soczewica, ciecierzyca, fasola).
  • Warzywa: Stanowią podstawę diety cukrzycowej. Należy spożywać je w dużych ilościach, najlepiej w postaci surowej lub gotowanej na parze.
  • Owoce: Zawierają cukry, ale również witaminy i błonnik. Należy spożywać je w umiarkowanych ilościach, wybierając te o niższym indeksie glikemicznym (IG), takie jak: jagody, maliny, truskawki, jabłka, grejpfruty i awokado.

Talerz gotowanych warzyw

Jaka dieta przy cukrzycy typu 1?

Dieta cukrzycowa – co jeść przy cukrzycy typu 1? Ten typ choroby różni się mocno od przypadków chorych na cukrzycę typu 2. Tutaj problemem nie jest podwyższona masa ciała czy niezdrowy tryb życia. To choroba autoimmunologiczna. Ciało chorej osoby próbuje zwalczać komórki trzustki, a to prowadzi do niedoboru insuliny – hormonu, który jest odpowiedzialny za metabolizowanie cukru.

Cukrzyk typu 1 musi nieustannie kontrolować poziom cukru we krwi, a bardzo często posiada również specjalne urządzenie, które pozwala na utrzymanie właściwego poziomu insuliny w ciele. Nowoczesne technologie sprawiają jednak, że chociaż zaleca się ostrożność, wolność w jedzeniu jest całkiem spora.

Bardzo ważne jest regularne spożywanie jedzenia i zwracanie uwagi na ilość węglowodanów w każdym posiłku. Ważne jest zapewnienie dużej ilości błonnika pokarmowego, który znajduje się między innymi w produktach zbożowych i pełnoziarnistych. Chociaż warto stawiać na cukry złożone, słodkie przekąski z cukrem prostym mogą być kołem ratunkowym w przypadku nagłego spadku poziomu cukru czy jego wahaniom. By jednak stworzyć właściwy jadłospis dla osoby z cukrzycą typu 1, konieczna jest konsultacja z dietetykiem. 

Cukrzyca typu 2 – co wolno jeść?

W przypadku cukrzycy typu 2, kiedy to tkanki Twojego ciała stają się odporne na działanie insuliny, konieczne jest inne podejście do żywienia. Poza lekami, które pozwolą insulinie poprawnie działać, należy położyć szczególny nacisk na produkty o niskim indeksie glikemicznym. Zmniejszają one nagłe wyrzuty insuliny, zapewniając uczucie sytości, stabilny poziom glukozy i zmniejszenie poziomu insuliny we krwi. Informacje na temat IG danego produktu możesz bez przeszkód znaleźć w Internecie. Warto  pamiętać, że zawartość cukru nie zawsze idzie w parze z IG.

Należy zdecydowanie ograniczyć udział cukrów prostych w diecie. Zamiast tego wybieraj pełnoziarniste produkty zbożowe (na przykład chleby żytnie lub z niskim IG, ciastka owsiane, płatki owsiane, ryż brązowy, kasze, pełnoziarniste makarony i tym podobne) i produkty z nienasyconymi kwasami tłuszczowymi, chociażby tłuste ryby, oleje roślinne, rośliny strączkowe czy orzechy.

Jakie owoce przy cukrzycy? Dieta opiera się na wariantach o niskim IG. Dobre przykłady to awokado, wiśnie, maliny, jabłka, borówki, porzeczki, morele, grejpfruty czy brzoskwinie. W przypadku osób z nadmierną masą ciała czy osób z nadwagą konieczne jest także ograniczenie spożycia kalorii. Deficyt kaloryczny pomoże zrzucić wagę, a to również ma ogromny wpływ w walce z cukrzycą typu 2.

Jaka dieta przy cukrzycy ciążowej?

Przy takim schorzeniu jak cukrzyca w ciąży, jedzenie czy problemy autoimmunologiczne nie są przyczyną, ale hormony, które pojawiają się w trakcie ciąży. Mogą one prowadzić do tak zwanej cukrzycy ciążowej. Jeśli nie jest leczona, może nie tylko doprowadzić do pojawienia się cukrzycy typu 2, ale także może mieć wpływ na zdrowie dziecka czy stabilność ciąży.

W wielu przypadkach rozwiązaniem jest dieta cukrzycowa na zasadach podobnych, jak w przypadku cukrzycy typu 2, lecz w niektórych sytuacjach konieczne może być dodatkowe podawanie insuliny.

Tortile z kurczakiem i warzywami na talerzu

Efekty diety cukrzycowej – jak Twoje ciało reaguje na zmianę spożywanego jedzenia?

Efekty diety cukrzycowej pojawiają się stosunkowo szybko. Przede wszystkim będziesz w stanie zauważyć większe poczucie sytości oraz mniejsze zmęczenie po posiłkach. Wynika to z faktu, że niższy indeks glikemiczny (IG) to mniejszy wyrzut insuliny, a to zapobiega wahaniom poziomu glukozy.

Długie uwalnianie energii sprawia, że nie kusi Ciebie podjadanie, tym bardziej że regularnie spożywane posiłki także zaspokajają w porę Twój apetyt. Możesz także zauważyć mniejsze zmęczenie i lepszy sen.

Odżywianie w cukrzycy – przykładowy jadłospis

Śniadanie: Jajko na miękko z chlebem IG, awokado i rzodkiewką.

II śniadanie: Pudding z nasion chia na jogurcie naturalnym z dodatkiem owoców jagodowych.

Obiad: Naleśniki na mące żytniej z kurczakiem i brokułami.

Podwieczorek: Skyr z owocami i orzechami włoskimi.

Kolacja: Kanapka z hummusem, polędwicą i warzywami.

Dieta w cukrzycy jest kluczem do zachowania zdrowia na odpowiednim poziomie. Chociaż pierwsze dni mogą być niełatwe dla pacjentów z cukrzycą, w mgnieniu oka zauważysz, jak wiele może dać Ci zbilansowana dieta. Dzięki przykładowym przepisom lub pomocy specjalisty będziesz w stanie zapanować nad swoim ciałem i czuć się lepiej na co dzień!

Przeczytaj także:

Kobieta ćwicząca na macie z dzieckiem obok by schudnąć po ciąży

Jak schudnąć po ciąży? Sprawdź, jak zadbać o powrót do formy

Zastanawiasz się, jak schudnąć po ciąży? Jaka dieta i ćwiczenia będą dobre po porodzie? Sprawdź, od czego zacząć powrót do formy sprzed ciąży.

Pudding chia z granatem i wiórkami

Jaka dieta przy PCOS (zespole policystycznych jajników)?

Cierpisz na zespół policystycznych jajników? Zastanawiasz się, jaka dieta przy PCOS będzie odpowiednia? Sprawdź zalecenia!

Orzechy włoskie bogate w składniki wzmacniające stawy leżące w misce

Dieta na stawy – co jeść na ich wzmocnienie?

Zdrowe stawy są elementem prawidłowego funkcjonowania organizmu. Co jeść na stawy? W niniejszym artykule dowiesz się, jaka dieta jest najlepsza.

Mężczyzna jedzący w trakcie zawodów

Dieta - przed, w trakcie i po zawodach

Szczególny czas dla każdego sportowca to zawody. Jaką dietę trzymać przed zawodami, co jeść w trakcie zawodów i po? Sprawdź!

Kobieta jedząca kanapki z chleba tostowego

Jaka dieta przy Helicobacter pylori będzie odpowiednia?

Jaka dieta przy Helicobacter pylori jest najlepsza? Jak wygląda przy zakażeniu Helicobacter pylori, bakterią, która żyje w żołądku? Przykładowy jadłos