Czapka do sauny – po co ją zakładać, jaką wybrać i jak o nią dbać?

Czapka do sauny tworzy warstwę izolacyjną między głową a gorącym powietrzem, dzięki czemu skóra, uszy i włosy nagrzewają się wolniej. Może to zapewnić komfort termiczny podczas seansu, utrzyma temperaturę głowy w normie, zapobiec wysuszeniu skóry i stanowić ochronę włosów. Nie zatrzymuje jednak przegrzewania całego organizmu. Czapkę zakłada się między innymi po to, aby:

• osłaniać uszy przed intensywnym działaniem gorącego powietrza;
  
• ograniczać bezpośrednią ekspozycję włosów na wysoką temperaturę;
  
• zmniejszać nieprzyjemne uczucie w okolicy skóry głowy;
  
• poprawiać komfort podczas całego seansu.
  

Czapka do sauny wykonana z naturalnych materiałów nie jest wyrobem medycznym i nie należy przypisywać jej działania leczniczego. Nie zapobiega chorobom, nie poprawia krążenia ani nie chroni całego organizmu przed przegrzaniem. Jej rola polega przede wszystkim na ograniczeniu bezpośredniego oddziaływania gorącego powietrza na głowę, dlatego może wspierać bezpieczniejsze i bardziej świadome korzystanie z sauny.

Nakrycie głowy stanowi ochronę skóry i doskonałą izolację, ale jej noszenie nie zmienia przeciwwskazań do saunowania i nie pozwala ignorować niepokojących objawów. Przy zawrotach głowy, nudnościach, osłabieniu, bólu głowy lub kołataniu serca trzeba opuścić kabinę i rozpocząć spokojne schładzanie. O bezpieczeństwie decydują przede wszystkim właściwy czas seansu, przerwy, nawodnienie oraz uwzględnienie stanu zdrowia.

Decyzja o noszeniu czapki w saunie zależy głównie od sposobu korzystania z tego miejsca. Dla osoby odwiedzającej saunę sporadycznie może być dodatkiem, bez którego łatwo się obejść. Przy regularnych seansach własna czapka bywa jednak praktycznym elementem wyposażenia, podobnie jak ręcznik, klapki czy torba na mokre akcesoria. Czapkę warto rozważyć szczególnie wtedy, gdy:

• regularnie korzystasz z sauny suchej;
  
• wybierasz miejsca o wysokiej temperaturze;
  
• spędzasz seans na wyższych ławach;
  
• chcesz używać własnego, higienicznego wyposażenia;
  
• zależy Ci na akcesorium przeznaczonym wyłącznie do saunowania.
  

Materiał wpływa na grubość, elastyczność, sposób prania i trwałość nakrycia. Czapki wykonane z naturalnych materiałów różnią się także fakturą i wymaganiami pielęgnacyjnymi. Przy wyborze warto więc uwzględnić nie tylko skład czy dostępne różne wzory i kolory, lecz także podatność skóry na podrażnienia i zalecenia producenta. 

Stając przed dylematem: czapka do sauny filc czy wełna, warto pamiętać, że filc nie jest osobnym rodzajem włókna, lecz materiałem powstającym przez spilśnianie między innymi wełny. Czapka z miękkiej wełny może być bardziej elastyczna, natomiast gruby filc zwykle lepiej utrzymuje formę. Osoby z wrażliwą skórą decydując się na wełnę, powinny sprawdzić też, czy materiał nie drapie i czy nie zawiera domieszek powodujących podrażnienia.

Lżejsze materiały mogą być dobrym wyborem dla osób, które wolą miękkie, przewiewne nakrycia i prostszą pielęgnację niż oferuje materiał wełniany. Trzeba jednak pamiętać, że cienka tkanina zwykle słabiej izoluje ciepło, szybciej chłonie pot i może wymagać prania po każdym seansie. Najpopularniejsze warianty to:

• czapka bambusowa – jest zazwyczaj miękka, lekka i przyjemna w kontakcie ze skórą. Bambus ma właściwości hipoalergiczne, dlatego będzie odpowiadał osobom z wrażliwą skórą. Należy prać ją delikatnie bez silnego wirowania;
  
• lniana czapka – przewiewna, dobrze odprowadza wilgoć i stosunkowo szybko schnie. Może być jednak sztywniejsza, a cienki len nie izoluje tak skutecznie jak gruby filc. Sprawdzi się u osób szukających lekkiego wariantu, który można prać ręcznie;
  
• czapka bawełniana – jest miękka, łatwo się ją pierze i zwykle dobrze toleruje częste użytkowanie. Bawełna może jednak szybko przemakać od potu, przez co czapka staje się cięższa i wymaga dokładnego wysuszenia. 

Tylko czapka dopasowana do obwodu głowy, głębokości osadzenia i indywidualnej wrażliwości na materiał zapewni komfort i bezpieczeństwo saunowania. Nie powinna uciskać skroni, zsuwać się na oczy ani odstawać tak mocno, by przeszkadzała podczas siedzenia. Znaczenie mają także miękkie szwy, niewielka masa i osłona uszu. Osoby z długimi włosami mogą wybrać głębszy fason, natomiast użytkownicy z wrażliwą skórą powinni unikać szorstkich włókien, intensywnych barwników i drażniących wykończeń.

Przed zakupem warto zwrócić uwagę na:

• odpowiedni rozmiar i brak nadmiernego ucisku;
  
• głębokość pozwalającą osłonić czubek głowy;
  
• miękki materiał, który nie drapie i nie podrażnia skóry;
  
• brak metalowych, plastikowych i twardych ozdób;
  
• niewielką liczbę grubych szwów po wewnętrznej stronie;
  
• możliwość łatwego dopasowania czapki do fryzury i długości włosów.

Czapkę najlepiej założyć tuż przed wejściem do nagrzanej kabiny, jeszcze w umiarkowanej temperaturze, a nie dopiero po zajęciu miejsca. Dzięki temu materiał nie jest wcześniej wystawiony na wilgoć z prysznica ani kontakt z mokrymi włosami. Nie należy zwijać tkaniny w ciasny rulon ani naciągać go na siłę, ponieważ może to deformować materiał. Po wyjściu z sauny warto ją zdjąć na czas odpoczynku, chłodzenia i kolejnego prysznica, aby mogła odparować przed następnym wejściem.

Czapkę należy nosić w taki sposób, aby:

• osłaniała czubek głowy i w razie potrzeby także uszy;
  
• nie zasłaniała oczu ani nie ograniczała pola widzenia;
  
• pozostawała stabilna podczas siadania i wstawania;
  
• nie była zakładana na ociekające wodą włosy;
  
• nie uciskała czoła, skroni ani karku;
  
• była stabilnie założona jeszcze przed wejściem, a nie wielokrotnie poprawiana w trakcie seansu.

Sposób pielęgnacji zależy od materiału, dlatego przed pierwszym praniem trzeba sprawdzić oznaczenia producenta. Filc i wełna zwykle wymagają delikatnego prania ręcznego, natomiast len, bawełnę i niektóre tkaniny bambusowe można prać w łagodnym programie. Zbyt wysoka temperatura, mocne wirowanie i agresywne detergenty mogą powodować kurczenie, mechacenie lub utratę kształtu. Podczas pielęgnacji warto:

• prać czapkę po kilku użyciach lub wcześniej, jeśli mocno nasiąknęła nieprzyjemnym zapachem;
  
• stosować łagodny detergent bez intensywnych substancji zapachowych;
  
• nie używać wybielaczy ani silnych środków zmiękczających;
  
• nie wykręcać filcu i wełny;
  
• suszyć czapkę naturalnie w suchym i przewiewnym miejscu, z dala od kaloryfera i suszarki;
  
• nadawać jej właściwy kształt jeszcze przed wyschnięciem.

Wysoka temperatura w saunie sprawia, że odpowiednio dobrane nakrycie głowy może stać się przydatnym elementem wyposażenia. Czapka chroni głowę przed przegrzaniem, a także zapewnia osłonę skóry, uszu i włosów. Może też stanowić stylowy dodatek, pod warunkiem że jest wygodna, czysta i właściwie dopasowana.