Pilates – przeciwwskazania do ćwiczeń. Kiedy skonsultować się z lekarzem?

Choć lista ta nie jest ekstremalnie długa, istnieją sytuacje i dolegliwości, w których kategorycznie należy odpuścić sobie wejście na matę. Zastanawiając się, kto nie może ćwiczyć pilates, w pierwszej kolejności musimy wymienić osoby w stanach ostrych i zmagające się z nagłymi problemami zdrowotnymi. Do bezwzględnych przeciwwskazań należą:

– ostre stany zapalne – niezależnie od tego, czy chodzi o zapalenie stawów, czy infekcję wirusową z gorączką, organizm potrzebuje wtedy regeneracji, a nie wysiłku.
– aktywna przepuklina kręgosłupa (faza ostra) – kiedy ból promieniuje do nogi czy pośladka (na przykład przy świeżej rwie kulszowej), klasyczne ćwiczenia pilatesowe oparte na zgięciach kręgosłupa mogą pogłębić uszkodzenie pierścienia włóknistego,
– niestabilne ciśnienie krwi i ciężkie choroby układu krążenia – ćwiczenia izometryczne oraz pozycje odwrócone mocno wpływają na ciśnienie w klatce piersiowej,
– pierwszy trymestr ciąży wysokiego ryzyka – zmiany hormonalne i ewentualne zagrożenie poronieniem są bezwzględnymi wskazaniami do odpoczynku,
– niedawne złamania, pęknięcia kości i świeże rany pooperacyjne – do czasu pełnego zrostu tkanki i zgody chirurga, trening jest wykluczony.

Są takie sytuacje, w których aktywność typu pilates jest dozwolona dopiero po rozmowie z lekarzem, który przeanalizuje czynniki zagrożenia i zdecyduje, czy Twój stan zdrowia pozwala na uprawianie tego typu sportu. W tej grupie znajdują się osoby cierpiące na zaawansowaną osteoporozę. Klasyczny pilates obfituje w zgięcia kręgosłupa w przód, które przy kruchych kościach drastycznie zwiększają ryzyko kompresyjnego złamania kręgów. Konsultacji wymagają także:

– przewlekłe schorzenia układowe (jak reumatoidalne zapalenie stawów w fazie remisji),
– drugi i trzeci trymestr prawidłowo przebiegającej ciąży – wymaga eliminacji pozycji leżenia na brzuchu oraz długiego leżenia na plecach, ze względu na ucisk macicy na żyłę główną dolną,
– jaskra – ćwiczenia wymagające uniesienia miednicy wyżej niż głowa podnoszą ciśnienie śródgałkowe,
– kręgozmyk (spondylolisteza) – wymaga unikania głębokich przeprostów.

Pilates niejedno ma imię, a ryzyko rośnie wraz ze zmianą formy treningu. Czasami niewskazane są tylko zajęcia grupowe na matach, a w innych sytuacjach nie możesz brać udziału w dynamicznych treningach wzmacniających gorset mięśniowy. Sprawdźmy, kiedy warto przemyśleć trening.

Wersje dynamiczne lub te wykonywane w podgrzewanych pomieszczeniach (do ok. 36-38°C) są niewskazane dla osób z problemami z naczynkami, żylakami, chorobami serca oraz dla kobiet w ciąży. Wysoka temperatura i tempo utrudniają precyzję, która w pilatesie jest kluczowa.

Opór sprężyn potrafi mocno dociążyć stawy. Osoby zmagające się z dużą hipermobilnością stawów (wiotkością więzadeł) mogą na maszynach nieświadomie pogłębiać przeprosty, co prowadzi do mikrourazów.

Jeśli masz pewne ograniczenia ruchowe, świat maszyn i akcesoriów wcale nie musi być dla Ciebie zamknięty. Odpowiednio dobrany sprzęt może wręcz działać jako asekuracja i ułatwienie. Cadillac (Trapeze Table) oraz Reformer to maszyny, które wbrew groźnemu wyglądowi są zbawieniem dla osób z przeciwwskazaniami. Dlaczego? Sprężyny mogą działać dwojako – nie tylko jako obciążenie, ale też jako wsparcie. Pomagają unieść ciężar kończyn, odciążając chory kręgosłup czy biodra i pozwalając na bezpieczny ruch w odciążeniu.

Z mniejszych akcesoriów warto przeprosić się z małą, miękką piłką. Podłożona pod kość krzyżową w leżeniu na plecach pomaga utrzymać neutralne ustawienie miednicy osobom z hiperlordozą. Z kolei klocki do jogi i wałki pozwalają skrócić zakres ruchu i unikać pozycji, które wywołują ból.

Zamiast odczuwać stres przed tym, czy trening zaszkodzi i pogłębi kontuzję, porozmawiaj ze specjalistą, na przykład lekarzem czy fizjoterapeutą, o Twoich przeciwwskazaniach, a potem poinformuj o nich instruktora. Pilates bywa odpowiedni dla dzieci, osób dorosłych i starszych, ale musi być wykonywany odpowiedzialnie.