Xingyiquan – harmonia i siła

Xingyiquan (w chińskim 形意拳, dosłownie „pięść formy i intencji”) to jeden z trzech najważniejszych wewnętrznych stylów chińskich sztuk walki, obok Taijiquan (tai chi) i Baguazhang. Wyróżnia się prostymi, dynamicznymi ruchami, bezpośrednimi atakami oraz dużym naciskiem na połączenie ciała, umysłu i intencji. Tutaj najważniejsze są skuteczność, ekonomia ruchu i rozwijanie wewnętrznej siły, a nie efektowne ruchy.

Początki tego stylu walki sięgają XII-XVII wieku oraz wiążą się z generałem Yue Feiem, choć historycy traktują to raczej jako legendę założycielską niż udowodniony fakt. W wieku XVIII Ji Jike (Ji Longfeng) z prowincji Shanxi miał stworzyć system oparty na włóczni i prostych, bezpośrednich atakach. To najważniejsza postać w historii tego stylu. Z kolei w XIX wieku styl rozpowszechnili między innymi Li Luoneng, Guo Yunshen i Che Yizhai. Powstały główne odmiany, czyli Shanxi, Hebei i Henan, różniące się nieco metodami treningu i taktyką. W XX-XXI wieku styl walki Xingyiquan zyskał popularność jako sztuka walki, jak i forma ćwiczeń rozwijających koordynację, postawę i koncentrację.

Najważniejsze idee sportu wywodzą się z taoizmu, tradycyjnej medycyny chińskiej i klasycznej teorii sztuk walki. Idą w parze z niezwykłą prostotą stylu oraz skutecznością w walce. Trening świetnie wpływa również na umiejętność koncentracji oraz skupienia się na jednej kwestii. Co składa się na filar filozofii Xingyiquan?

Na każdym etapie duży nacisk kładzie się na utrzymywanie wyprostowanej sylwetki, rozluźnienie ciała, płynne przenoszenie ciężaru oraz wykonywanie ruchów zgodnie z intencją. Ćwiczenia mają na celu stałe rozwijanie świadomości ciała.

Jednym z kluczowych elementów Xingyiquan jest Zhan Zhuang, czyli trening statyczny, który polega na utrzymywaniu określonych pozycji. Służy on poprawie równowagi oraz kontroli nad napięciem mięśni. Kolejnym etapem są ćwiczenia podstawowych ruchów oraz Pięciu Pięści. Na dalszym etapie adepci mierzą się z bardziej złożonymi układami naśladującymi ruchy zwierząt (Shi Er Xing), pracę nóg, zmianę kierunku oraz ćwiczenia z partnerem. W bardziej zaawansowanym treningu pojawiają się ćwiczenia z tradycyjną bronią, taką jak włócznia, kij czy szabla.

Obecnie zajęcia Xingyiquan trwają najczęściej od 60 do 90 minut. Rozpoczynają się od rozgrzewki obejmującej ćwiczenia mobilizujące stawy, lekkich ćwiczeń kondycyjnych oraz rozciągania dynamicznego. Następnie uczestnicy wykonują ćwiczenia postawy, uczą się podstawowych technik i doskonalą pracę całego ciała. W dalszej części treningu praktykowane są krótkie sekwencje ruchów, ćwiczenia z partnerem oraz elementy rozwijające wyczucie dystansu i koordynację. W niektórych szkołach pojawia się także kontrolowany sparing, jednak zwykle jest on przeznaczony dla bardziej doświadczonych osób. Zajęcia kończą się ćwiczeniami oddechowymi oraz spokojnym rozciąganiem.

Do rozpoczęcia treningów Xingyiquan nie potrzebujesz specjalistycznego sprzętu. Na pierwsze zajęcia wystarczą wygodny strój sportowy, który nie krępuje ruchów, oraz lekkie obuwie z płaską, elastyczną podeszwą zapewniające dobrą przyczepność. W niektórych szkołach ćwiczy się boso, jeśli pozwala na to rodzaj podłoża. Na bardziej zaawansowanym etapie wykorzystuje się drewniane kije, włócznie lub inne tradycyjne rodzaje broni treningowej, jednak zwykle zapewnia je klub. Warto mieć także butelkę z wodą i niewielki ręcznik.

Regularne treningi pod okiem doświadczonego instruktora pozwalają stopniowo doskonalić technikę, jednocześnie czerpiąc z wielowiekowej tradycji jednej z najważniejszych wewnętrznych szkół chińskich sztuk walki. Xingyiquan to kwintesencja ducha walki, zjednoczenia umysłu i ciała.